AWVN pleit nu voor verzekeringsplicht tegen arbeidsongeschiktheid voor ZZP’ers

door onze redactie

Werkgeversorganisatie AWVN wil verplicht stellen dat alle werkenden in Nederland een arbeidsongeschiktheidsverzekering afsluiten. Dit voorstel houdt in dat ook alle ZZP’ers de verplichting zouden krijgen om deze verzekering af te sluiten. Met dit voorstel komt de werkgeversorganisatie terug op een eerder geformuleerde mening en sluit hiermee aan bij het eerder voorgestelde plan van de vakbonden.

Een arbeidsongeschiktheidsverzekering biedt een dekking tegen financiële schade bij langdurige ziekte of handicap. Op dit moment zijn de zelfstandigen vrij om te kiezen of ze van deze verzekering gebruik willen maken. Tot voor kort stond de AWVN achter deze vrijblijvendheid, maar maakte tijdens hun jaarcongres bekend dat deze mening inmiddels is herzien. De werkgeversorganisatie pleit nu toch voor een verplichting om ook ondernemers deel te laten nemen aan een collectieve verzekering.   

80% van de zelfstandigen is niet verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid

Uit onderzoek van het kennisinstituut TNO blijkt dat maar liefst 80% van de zelfstandigen (waaronder ZZP’ers) niet verzekerd zijn tegen arbeidsongeschiktheid. Eerdere onderzoeken wezen uit dat veel ZZP’ers vooral de hoge premie en het weigerachtige karakter van de verzekeraars als voornaamste reden aangaven om af te zien van een verzekering tegen arbeidsongeschiktheid. 

Een onderzoek dat in opdracht van het AWVN is uitgevoerd door het economisch instituut SEO Economisch Onderzoek, bevestigde dit beeld voor een deel. De resultaten van dit onderzoek wezen immers uit dat ongeveer 30% van de zelfstandigen financieel niet in staat zijn om een dergelijke verzekering af te sluiten. Veel ondernemers zijn echter wel zo verstandig om geld opzij te leggen om een financiële voorziening te hebben in geval van arbeidsongeschiktheid. 

“De tijdbom tikt verder”

AWVN is één van de grootste werkgeversorganisaties van Nederland. Zij zijn de eerste Nederlandse werkgeversorganisatie die zich (met betrekking tot deze verzekeringsplicht voor ZZP’ers) achter de vakbonden scharen. Dit is een opvallende zet gezien het feit dat de werkgevers hier één jaar geleden nog heel anders over dachten. Vorig jaar werden de onverzekerde ZZP’ers door de vakbonden als onverstandig afgeschilderd terwijl de werkgevers juist van mening waren dat de ZZP’ers zelf mochten weten waar ze hun inkomsten aan uitgaven.     


Als reden voor deze verandering van mening gaf AWVN directeur Harry van de Kraats volgens dagblad Trouw aan dat de groep werkenden die niet voor deze risico’s verzekerd zijn steeds groter wordt. Hij vroeg zich af of dit wel een gewenste situatie was met “de tijdbom die verder tikt”.

Verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering zorgt voor natuurlijke selectie ZZP’ers 

Van de Kraats deelde tijdens het jaarcongres zijn mening dat een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor alle werkenden in Nederland een positieve invloed zal hebben op de betaalbaarheid van de premie. Daarnaast zou deze maatregel effect hebben op de natuurlijke selectie van ZZP’ers. Ondernemers (ZZP’ers) die te weinig zouden verdienen om ondernemer te kunnen zijn zullen volgens Van de Kraats afhaken. De lage premie van de verplichte verzekering zou volgens het AWVN voor die ZZP’er dan nog steeds te hoog zijn. 

Daarnaast zou volgens Van de Kraats ook de concurrentieslag tussen de goedkope ZZP’ers en dure werknemers verdwijnen, een strijd waar juist de vakbonden al jaren over klagen. Als reden hiervoor stelt Van de Kraats dat de ZZP’ers hun tarieven zullen verhogen als de maandelijkse verzekeringspremie ook in de begroting moet worden opgenomen. 

ZZP’ers voelen niets voor een verzekeringsplicht

Veel ZZP’ers voelen niets voor een verzekeringsplicht en zien dit als een inbreuk op het vrije ondernemerschap. Stichting ZZP Nederland heeft dan ook met verbazing gereageerd op deze verandering van mening van de werkgeversorganisatie. Voorzitter Maarten Post gaf aan dat met deze stellingname de achterliggende agenda van de AWVN duidelijk naar voren komt en noemt dit dan ook “puur eigen belang met betrekking tot het draagvlak voor CAO regelingen”. De gestelde verplichting voor ZZP’ers om een arbeidsongeschiktheidsverzekering af te sluiten wordt dan ook door stichting ZZP Nederland betiteld als een onacceptabele “CAO verplichting voor ondernemers”.  

De standpunten van ZZP Nederland worden door het kabinet ondersteund in de regeringsverklaring, waarin geschreven wordt dat iedere ZZP’er een vrije keuze heeft om zijn of haar inkomensrisico’s af te dekken. Minister Koolmees van sociale zaken en werkgelegenheid is hiervoor in gesprek met de verzekeraars om de toegankelijkheid van AOV-polissen voor ZZP’ers te verbeteren. Een duidelijk andere benadering dan de benadering die de vakbonden en nu ook één van de grootste werkgeversorganisaties van Nederland voor ogen heeft.